seo dersleri

Protein Tozu Nedir, Ne İşe Yarar, Faydaları ve Zararları Nelerdir?

Spor salonuna gidiyorsanız, formunuzu korumak ya da kas yapmaya kara verip araştırmalara başladıysanız protein tozu hakkında kulaktan duyma çeşitli bilgilere erişmişsinizdir.

Vücut direncini arttırdığı, enerji verdiği ve kas yapımını hızlandırdığı düşünülen protein tozları hakkında merak ettiğiniz tüm yanıtları sizler için bir araya getirdik.

“En iyi protein tozu hangisi?”, “Protein tozu nedir?”, “Protein tozu ne işe yarar?” gibi soruların yanıtlarına ve protein tozları ile ilgili bilmek istediğiniz her şeye bu yazımızda ulaşabilirsiniz.

Protein tozları çeşitleri ile ilgili ve ne işe yaradıklarına dair bilgi vermeden önce protein tozunun ne olduğunu açıklamak istiyoruz. 

Protein Tozu Nedir?

Kas yapmak ve antrenman sonrasında hızla iyileşip çalışma sürecine devam etmek isteyen kişilerin kullandıkları; bir ya da birden çok protein çeşidi içeren besin takviyelerine protein tozu denir. Protein tozları ilk etapta kas yapımı için kullanılsa da; proteinin insan vücudu için yararları daha net anlaşıldıkça bu besin takviyelerinin etkilerinin de daha fazla olduğu anlaşılmıştır.

Protein tozları birçok farklı içerikte ve çeşitte olsa da en yaygın kullanılanları; kazein, whey ve soya protein tozlarıdır. Protein tozları arasındaki farklılıklar; bu besin takviyelerin elde edildiği hammaddelere ve hangi teknikle üretildiklerine göre ortaya çıkmıştır.

Örneğin; antrenman sonrasında sporcular için vazgeçilmez takviyeler arasında yer alan whey protein tozu sütten elde edilir. İçerisinde 9 esansiyel amino asit bulunur ve insan beslenmesinde oldukça önemli bir role sahiptir. Whey protein tozları da kendi içerisinde üretilme şekillerine göre sınıflandırılabilir, ki bu sınıflandırma sonucunda farklı fiyat aralıklarında piyasaya sürülür.

Protein tozları yüksek protein içeren ve beslenmeye dahil edildiğinde etkili çözümler sunan besin takviyeleridir. Yine de herkes tarafından kullanılması önerilmez; protein tozları normalden daha fazla protein ihtiyacı olan ve protein gereksinimi gıdalarla yeterince karşılayamayan kişiler tarafından tüketilmelidir.

Protein Tozu Çeşitleri Nelerdir?

Az önce protein tozlarının farklı çeşitleri olduğundan bahsedip en yaygın kullanılan protein tozlarını belirttik. Şimdi ise bu protein tozu çeşitleri ile ilgili daha detaylı bilgi aktaracağız. 

İlk olarak whey protein tozu ile başlıyoruz.

Whey Protein Nedir? 

Sporcuların en çok tercih ettiği ve faydaları övüle övüle bitirilemeyen Whey protein tozu; içerisinde 9 esansiyel amino asidin tamamını bulunduran, peynir altı suyundan elde edilen; dayanıklılığı ve kas gelişimini arttıran, yağ yakımını hızlandıran, kas iyileşme süresini kısaltıp bağışıklık sistemini güçlendiren bir takviyedir.

Kana hızla karışan; böylece kısa sürede kasları besleme özelliğine sahip olan whey proteini; üretiliş şekline ve protein yoğunluğuna göre; konsantre, izole ve hidrolize olarak sınıflandırılmaktadır. En kaliteli protein tozu; izole whey olarak bilinir. Bunun temel nedeni izole whey protein tozunun yüksek oranda protein içermesi ve yağ oranının çok düşük olmasıdır.

Sonuç olarak whey proteini, tüm temel amino asitleri içeren ve kana hızla karışığı için antrenman sonrasında ve özellikle sabahları uyanıldığında kasları besleyerek kas kaybını engelleyen çok etkili bir protein tozudur. 

Casein (Kazein) Protein Nedir? 

Whey proteini gibi temel amino asitlerin tamamını içeren ancak çok yavaş sindirilen kazein protein tozu, süt ve süt ürünlerinden üretilen; uyku esnasında kasları besleyerek kas kaybını engelleyen bir besin takviyesidir.

Protein sentezini hızlandıran, uyumadan önce kullanıldığında gece boyunda kasları onaran, besleyen ve bu sırada enerji harcanmasına neden olup yağ yakımını da hızlandıran Casein protein tozu; vücut dayanıklılığını da arttırmaktadır.

Kazein proteini düşük kalori alımına dayanan diyet yapan kişiler tarafından da çok tercih edilmektedir. Genellikle en büyük hatalardan biri diyet yaparken vücudun gereksinim duyduğu temel besinlerin sağlanmaması ve buna bağlı olarak da vücudun gereken enerjiyi kaslardan sağlaması sonucu kas kayıplarının yaşanmasıdır.

Kilo vermek isteyen kişiler kazein protein tozu kullanarak kilo verdiklerinde kaslardan değil, fazla yağlardan kilo verebilirler.

Sonuç olarak sütte bulunan proteinin yaklaşık olarak %80’lik bir kısmını içeren kazein proteini yavaş sindirilen bir protein tozudur. Protein sentezini hızlandırır ve temel fonksiyonu kas kaybını önlemektir.

Soya Protein Nedir?

Soya protein tozu; bitkisel protein kaynakları arasından tüm temel amino asitleri aynı anda içermesiyle sıyrılan soya fasulyesinden üretilen; laktoz içermediği için laktoz duyarlılığı olan kişiler tarafından en çok tercih edilen protein takviyesidir.

Egzersiz öncesi, sonrası ve gün içerisinde uygun dozlarda dilenildiği zaman kullanılabilen soya protein tozu hayvansal gıda tüketmeyen vegan ve vejetaryenler tarafından tercih edilse de herkes tarafından güvenle tüketilebilir.

Soya protein tozu enerji verir, bağışıklık sistemini güçlendirir, antrenman sonrası kas iyileşme sürecini hızlandırır, kolesterolü düşürür ve daha bir çok faydasıyla beslenmeye dahil edilmesi gereken takviyeler arasında yer alır.

Protein Tozu ve Amino Asit Arasındaki Fark Nedir?

Protein tozları da amino asit içermektedir, peki protein tozlarının amino asit takviyelerinden farkı nedir? Aslına bakılırsa kullanım amaçları ve yarattığı etkilerden bahsedersek bu iki takviye türünün farklılığını görebiliriz.

Protein takviyeleri tüm temel amino asitleri içerdiği için vücudun genel sağlığına katkı yaparken; amino asit takviyeleri teker teker ya da birkaç amino asidin karışımından oluştukları için daha spesifik fayda sağlarlar.

BCAA takviyelerini ele alırsak; lösin, izolösin ve valin amino asitlerini içeren BCAAlar kas gelişimini arttıran, enerji veren ve genellikle sporcuların ihtiyaçlarını karşılamak üzere dizayn edilmiş takviyelerdir. Protein sentezini arttıran, kasları geliştiren, enerji veren BCAA’lar spor yapan kişilerin amaçlarına daha hızlı ulaşmasına sebep olurlar.

Protein tozları tüm amino asitleri içerse de vücut tarafından kullanılmaları için öncelikle parçalanmaları gerekmektedir. Protein tozları amino asit takviyelerine göre daha geç emilirler ve kana karışma süreleri daha yavaştır.

Protein tozları antrenman sonrasında ve gece yatmadan kullanıldıklarında maksimum faydayı sağlarken; amino asitler antrenmandan önce ve antrenman sırasında kullanıldıklarında kas gelişim sürecini hızlandırırlar.

Sporcuların protein tozu mu,  amino asit mi kullanmaları gerektiğini sporcunun vücut durumu, yaptığı antrenmanın ağırlığı ve protein sentezleme hızı gibi farklı faktörler belirleyebilir. Bu takviyeleri kullanan kişilerin yaşları da etki mekanizmasını değiştirebilir. Hem protein tozları hem de aminoasitler vücut için gereklidir; ancak protein tozları amino asit havuzunu dengeli bir şekilde doldururlar.

Kişilerin amaçları doğrultusunda hem protein tozları hem de amino asitler birlikte kullanılabilir. Ancak asıl önemli olanın vücut için gerekli proteinleri besinler yoluyla elde etmek olduğu unutulmamalıdır.

Sağlıklı beslenmeyen kişiler vücutlarını sadece besin takviyeleri alarak sağlıklı olmayı ummamalıdırlar. Sağlıklı beslenerek, egzersiz yaparak ve egzersiz ağırlıklarına göre hem protein tozu hem de amino asit kullanarak amaçlarına daha hızlı bir şekilde ulaşabilirler.

Protein Tozu Ne İşe Yarar? 

İnsan vücudunun sağlıklı kalabilmesi ve metabolizmanın düzenli işleyebilmesi için günlük yaklaşık 60-80 gram protein tüketilmesi gereklidir. Protein tüketimi yeterli düzeyde olmayan ve protein ihtiyacını besin yoluyla karşılamayan kişiler protein tozu kullanarak günlük protein ihtiyaçlarını karşılayabilirler.

Protein eksikliği nedeniyle yaşadıkları yorgunluk belirtilerini ortadan kaldırabilir ve aynı zamanda bu süreçte egzersiz yaparak kas gelişim süreçlerini hızlandırabilirler.

Kısacası; protein tozları vücudun gereksinim duyduğu protein ihtiyacını karşılamakla beraber; yoğun egzersiz düzenine sahip kişilerin hızlı kas yapmasını ve aktivite yapmadıkları zaman dilimde kas kayıplarını engeller.

Ancak yine hatırlatmak istiyoruz; en sağlıklı protein kaynağı besinlerdir; sadece protein tozu karşılayarak vücuda protein alınmamalıdır. Protein tozları besin takviyeleridir; takviye olarak kullanılmaları gerekir; başlı başına besin kaynağı olarak değerlendirilmeleri doğru olmaz. 

Protein Tozu Faydaları Nelerdir? 

Protein tozlarının birçok faydası bulunmaktadır. Yaygın olarak kullanılan 3 protein tozu olan; whey, casein ve soya protein tozları bazında sağlanan faydaları şu şekilde özetleyebiliriz;

Whey Protein Tozu Faydaları

  • Kolesterolü düşürür,
  • Yağ yakımını hızlandırarak yağsız kas kitlesinin oluşumunu hızlandırır,
  • Kalp ve damar sağlığını destekler,
  • Bağışıklık sistemini güçlendirir,
  • Antrenman sonrası kas onarım sürecini hızlandırır,
  • Açlık hissini ve iştahı azaltır,
  • Stresin etkilerini hafifletir ve
  • Kolon ve prostat kanseri başta olmak üzere kanser oluşum riskini azaltır. 

Kazein Protein Tozu Faydaları 

  • Yavaş sindirildiği için gece boyunca protein sentezinin devam etmesini sağlayarak kas kaybını önler,
  • Metabolizma hızını arttırarak kalori yakımını fazlalaştırır,
  • Vücut direncini arttırır ve
  • Antrenman sonrası iyileşme sürecini hızlandırır

Soya Protein Tozu Faydaları

  • Kolesterolü düşürür,
  • Bağışıklık sistemini güçlendirir,
  • Güçlü bir antioksidan etkisi yaratır,
  • Kemikleri güçlendirir ve
  • Menopoz döneminin olumsuz etkilerini hafifletir.          

Protein Tozu Zararları Nelerdir?

Protein ihtiyacını gıdalar yoluyla karşılayamayan ya da ekstra protein ihtiyacı olan sporcular tarafından çoklukla kullanılan protein tozu takviyeleri tek başına insan vücudu için zararlı değildir. Zararlarının oluşması için protein tozlarının fazla tüketilmesi gerekir.

Kişiler gıda yoluyla yeterince protein alıyorlarsa ve yüksek aktivite düzeyleri yoksa protein tozu kullanımı gereksizdir. Bu gibi durumlarda protein tozları kullanılırsa vücuda gereğinden fazla protein alınmış olur. Vücuda fazla protein girerse;

  • Vücuttaki kalsiyum idrar yoluyla atılabilir ve kalsiyum açığı oluşabilir,
  • Uzun dönemde böbrek fonksiyonları zarar görebilir,
  • Sindirim problemleri yaşanabilir ve
  • Kilo alınabilir.

Proteinin yetersiz olması gibi fazla alınması da sağlık problemlerine neden olabilir. Önemli olan vücudun gereksinimlerini ve egzersiz düzeyini dikkate alarak kişiye özel protein tozu kullanım miktarını belirlemektir.

Protein Tozu Nedir, Ne İşe Yarar, Faydaları ve Zararları Nelerdir?
5 Kullanıcılar (2 Oy)
Değerlendirme

(2 Oy)

Değerlendirmede bulunun.

Yorum Yaz

Tüm Yorumlar

Eposta adresiniz yayınlanmayacaktır ve bilgileriniz 3. kişilerle paylaşılmayacaktır. * Yıldızlı alanların doldurulması zorunludur. *

Protein Tozu Nedir, Ne İşe Yarar, Faydaları ve Zararları Nelerdir? – IngilizceTurkce.Gen.Tr