seo dersleri

Prostat Nedir? Prostat Belirtileri ve Tedavisi

Yapılan araştırmalar iyi huylu prostat büyümesinin 50 yaşından büyük erkeklerde sıklıkla görüldüğünü, 60 yaşlarında %50’lik ve 80’li yaşlarda %90 orana eriştiğini ortaya çıkarmıştır.

Erkeklerin en yaygın sağlık problemlerinin başında yer alması sebebiyle bu yazımızda “prostat nedir?”, “prostat belirtileri nelerdir?, “prostat nedenleri nelerdir?” , “prostat tedavisi nasıl yapılır?” gibi kritik öneme sahip soruların cevaplarını sizler için derledik.

Prostat Nedir?

Prostat, idrar yolu yani üretra ve idrar torbası arasında: kalın bağırsağın önünde bulunan ceviz büyüklüğünde ve şeklinde bir salgı bezidir. Spermleri besleyen ve koruyan, spermin sıvı kısmını üreten prostat bezi, spermlerin dışarı atılmasından da sorumludur.

Prostat bezinin yapısında ve şeklinde bozulmalar meydana gelmesi ve erkek üreme sisteminin sağlıksızlaşması durumu oldukça yaygındır. Özellikle orta yaş grubundaki erkeklerde görülmeye başlayan rahatsızlıklar, prostat bezinde meydana gelen hastalıklara göre farklı yaş gruplarında da görülmektedir.

Prostat bezinde meydana gelen hastalıklar temel olarak 3 ayrı grupta incelenmektedir:

  • Prostat Kanseri
  • Prostatit yani Prostat bezinin iltihaplanması ve
  • İyi Huylu Prostat Büyümesi

Prostat kanseri, salgı bezinde kontrol edilemeyen anormal hücre artışı olarak tanımlanabilir. Kimi zaman hastalık çok yavaş ilerler ve bu sebeple sinsi olarak tanımlanmaktadır. Prostat kanserinin ilerleyen aşamalarında kanserli dokular kemiklere, lenf nodlarına ve hatta iç organlara yayılabilir. Erken teşhis yapıldığı taktirde prostat kanseri tedavisi mümkündür.

Prostat iltihabı yani prostatit diğer prostat hastalıklarından farklı olmak üzere, her yaş grubunda görülebilir. Kalıcı ve sürekli tekrarlayan çeşitleri olduğu gibi akut olarak da kendini gösteren Prostatit (prostat iltihabı), hastanın şiddetli ağrı çekmesine sebep olan ve tedavisi mümkün olan bir rahatsızlıktır. Detaylar prostat iltihabı tedavisi yazımızda mevcuttur.

prostat iltihabı


İyi huylu prostat büyümesi, aslında halk arasında “Prostat” diye bilinen bir rahatsızlıktır. Yaygınlığı bu hastalığın doğrudan isminin prostat olarak bilinmesine yol açmıştır.

Prostat Büyümesi Nedir? 

Prostat büyümesi veya Benign Prostat Hiperplazisi (BPH) olarak da bilinen “İyi Huylu Prostat Büyümesi” prostat salgı bezinin genişlemesi, büyümesi ve hacminin artması: bunun sonucunda idrar yolunun daralması ya da kısmen tıkanması olarak tanımlanmaktadır.

Orta yaşlardan itibaren görülme sıklığı artan hastalık sebebiyle hayat kalitesi ciddi anlamda düşmektedir.

Prostat Nedenleri (Prostat Büyümesi Nedenleri)

Prostat büyümesinin kesin sebebi hala bulunamamıştır. Ancak yapılan araştırmalar ve tutulan istatistikler doğrultusunda yaşın ilerlemesi ve yaş ilerlemesine bağlı meydana gelen hormonal değişimler hastalık üzerinde etkili olduğu tespit edilmiştir.

Genetik faktörler de iyi huylu prostat büyümesine sebep olmaktadır. Ailesinde prostat hastalığı olan kişilerin prostat büyümesine yakalanma ihtimali normale göre %200, yani iki katıdır.

Prostat Belirtileri (Prostat Büyümesi Belirtileri)

Prostat bezi büyüdüğü ve genişlediği zaman idrar yolunu sıkıştırır ve tıkanmasına yol açabilir. Bu sebeple prostat belirtileri idrar yapılma sırasında belli olur. İdrar yolu daraldıkça mesane idrarın boşaltılması sırasında daha çok zorlanır: mesane kasları zamanla güçlenir ve hassasiyeti artar.

Hassasiyeti artan mesanede az miktarda idrar birikse dahi kişi idrar yapma ihtiyacı duyar. Neticede idrar yolunun darlaşması mesaneyi çok zorlamaya ve idrarın dışarı tam olarak atılamamasına sebep olur.

Prostat belirtileri kişiden kişiye farklılık gösterebilir. Hastalığın ne kadar ilerlemiş olduğu da belirtilerin şiddetini değiştirebilir. Başlangıç aşamasında kişi belirtileri hissetmeyebilir ancak ilerleyen safhalarda hayat kalitesi ciddi anlamda düşer.

  • İdrar yaparken zorlanma, yanma ve ağrı
  • İdrarın tam olarak boşaltılamaması
  • İdrar akımının azalması
  • Ani sıkışma hissi
  • İdrar birikme hissi sebebiyle geceleri uykudan uyanma ihtiyacı,
  • İdrarın kesik kesik yapılması,
  • İdrarda kan görülmesi,

iyi huylu prostat büyümesinin belirtileri arasındadır.

İyi Huylu Prostat Büyümesi Nasıl Anlaşılır? 

Prostat teşhisi birden fazla yöntem kullanılarak yapılabilmektedir. Bazı durumlarda tek bir yöntem kullanılırken, genellikle birden fazla teşhis metodu birlikte kullanılır.

Parmakla Rektal Muayene: Prostatın kıvamı, büyüklüğü ve şeklini tespit etmek amacıyla uzman tarafından rektal muayene yapılabilir. 

PSA Testi: Prostat bezi tarafından salgılanan ve spermin sıvı kısmını oluşturan enzime PSA denir. PSA değerinin kanda beklenenden fazla olması, prostat beziyle alakalı bir sorun olduğu anlamına gelmektedir. Bu sebeple prostat büyümesi belirtileri gösteren kişilere bu test uygulanmaktadır.

İdrar Akış Hızı: Normal şartlar altında idrarın akış hızı ve idrar yapma süresinin belli standartları vardır. Bu test aracılığıyla hastanın idrar akım hızı ve idrarı ne kadar sürede yaptığı ölçümlenmektedir.

Sistoktopi: İdrar yollarının ne kadar tıkandığının tespit edilmesi için uygulanan teşhis yönteminde, lokal anestezi altındaki hastanın idrar yolundan girilmesi ve bölgenin sistoskop denilen özel bir aletle incelenmesidir.

Transrektal Ultrason: Hastanın PSA değerleri normalin üstünde çıktıysa ve rektal muayene sırasında prostatta bir sorun olduğu düşünülmüşse, transrektal ultrasonografi yöntemine başvurulur. Ultrason probu makattan prostat bezine ulaştırılır ve prostattan görüntü alınır.

Prostat Tedavisi

Prostat hastasının genel sağlık durumu, hastalığın sebep olduğu şikayetler, bu şikayetlerin şiddeti, prostat bezinin büyüme oranı hastalığın tedavisinde kullanılacak yöntemin belirlenmesinde dikkate alınır. Prostat tedavisi için cerrahi olmayan yöntemler ve cerrahi yöntemler kullanılmaktadır.

  1. Cerrahi Olmayan Tedaviler
  • İzlem: Hastalık ilk aşamadaysa, belirtilerin şiddeti hastanın hayat kalitesini çok düşürmüyor ve üstesinden gelinebilecek yoğunluktaysa; uzmanlar herhangi bir tedavi seçeneğini uygulamayabilirler. Yalnız bu dönemde hastalığının seyrinin yakından takip edilmesi gerekir. Sorunun ilerlememesi adına koruyucu önemler alınabilir; kişiye egzersiz yapması, beslenmesine dikkat etmesi, sıvı tüketimini arttırması ile ilgili öneriler verilebilir.
  • İlaçla Tedavi: Beslenme ve egzersiz programlarına uyulmasına ve sağlıklı yaşanmasına rağmen hastanın prostat büyümesinden kaynaklı şikayetlerinde artış varsa, kişi tedavi metotları kullanılmadan belirtilerin üstesinden gelemiyorsa ilaç tedavisi uygulanabilir. İlaç tedavisinin amacı mesanenin etrafındaki kasların gevşetilerek hassasiyetinin azaltılması ve prostat bezinin küçültülmesidir. Alfa Blokerler ve 5 Alfa Reduktaz inhibitörleri ilaç tedavisinde kullanılır. 
  1. Cerrahi Tedaviler 
  • Transüretral Prostat İnsizyonu (TUIP): Prostat bezinin çok büyümemesine rağmen idrar tıkanıklığına sebep olduğu durumlarda uygulanan tedavi, laparoskopik cerrahi ile yapılır. Bu operasyonda prostat bezinin parçaları çıkarılmaz, Prostat bezinde kesikler atılır. Amaç idrar yolundaki basıncı azaltmak ve idrarın daha kolay yapılmasını sağlamaktır. Hasta aynı gün içerisinde taburcu edilir. 
  • Transüretral Prostat Rezeksiyonu (TURP): İyi huylu prostat büyümesinin tedavisinde en yaygın kullanılan cerrahi yöntemdir. Laparoskopik yöntemle yapılan ameliyat esnasında hastaya anestezi verilir.  Prostat bezi elektrik akımı kullanılarak kesilir ve idrar torbasından vakumlanarak kesilen parçalar çıkarılır. Ameliyat esnasında, ameliyat bölgesinin görüntülerinin monitöre büyütülerek aktarılması, sinirlerde hasar oluşumu ihtimalini en aza indirir. Hasta cerrahi operasyon sonrasında şikayetlerinin çok büyük bir kısmından kurtulur ancak idrar kaçırma gibi bir yan etkiyle karşılaşabilir. Uygun tedavilerin uygulanmasından sonra da hasta tamamen iyileşir.
  • Transüretral Prostat Buharlaştırılması (TUVP): Prostatın büyüyen kısmı elektrik enerjisi verilerek buharlaştırılır ve kurutulur. Operasyonda kesi atılmaz.
  • Lazer Prostatektomiler: Prostat tedavisinde son dönemde kullanılmaya başlayan lazer teknolojisi sayesinde, ameliyatların başarı oranının arttırılması amaçlanmaktadır. TUR-P yöntemine alternatif olarak Holmiyum Lazer ve Greenlight Lazer kullanılmaktadır.
  • Greenlight Lazer ile Prostataektomi: Greenlight kandaki hemoglobini hedef alarak, prostat dokusuyla, bölgede bulunan kan damarlarını buharlaştırır. Operasyon sonrası hastanede kalış süresi ve iyileşme dönemi çok kısadır, neredeyse hiç kanama görülmez. Cerrahi müdahaleden 24 saat sonra hastalığın belirtileri yok olur ve idrar akışı düzelir.
  • Holmiyum Lazerle Prostat Ameliyatları (HoLEP ve HoLAP): Prostat tedavisinde kullanılan diğer bir lazer türü olan Holmiyum ile prostat dokusunun bir kısmı kesilir ya da kesilmeden buharlaştırılır. Aşırı büyümüş prostatlarda güvenle uygulanabilir.

 

KAYNAKLAR
https://www.niddk.nih.gov/health-information/urologic-diseases/prostate-problems
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3943368/
https://medlineplus.gov/prostatediseases.html
http://www.health.harvard.edu/topics/prostate-health-and-disease
http://www.safahastanesi.com.tr/saglik-kosesi/Prostat-Nedir-Prostat-Belirtileri-Nedenleri-ve-Tedavisi
https://www.nia.nih.gov/health/publication/prostate-problems
https://medlineplus.gov/prostatediseases.html
https://www.healthstatus.com/health_blog/cancer-2/mens-prostrate-health/
http://www.healthline.com/health/enlarged-prostate
http://www.emedicinehealth.com/enlarged_prostate/page2_em.htm

Prostat Nedir? Prostat Belirtileri ve Tedavisi
5 Kullanıcılar (24 Oy)
Değerlendirme

(24 Oy)

Değerlendirmede bulunun.

Prostat Nedir? Prostat Belirtileri ve Tedavisi | IngilizceTurkce.Gen.Tr