seo dersleri

Obezite ve Kanser

Hormonal bozukluklar, genetik faktörler, hareketsiz yaşam ve yanlış beslenme gibi farklı nedenlerle ortaya çıkabilen; vücutta aşırı ve anormal yağ birikmesi olarak tanımlanan; hayat kalitesini düşürüp ciddi sağlık problemlerine yol açan obezite; önlenebilen ölümcül hastalıklardan biridir.

Vücutta aşırı yağ birikmesi sonucu; diyabet, yüksek tansiyon, kalp ve damar hastalıkları, kalp krizi, felç, uyku apnesi, kas ve eklem rahatsızlıkları, metabolik sendrom gibi ciddi sorunlara neden olabilen obezitenin farklı kanser türleri ile doğrudan ilgisi olduğu yapılan araştırmalar sonucunda ortaya çıkarılmıştır.

Obezite ile kanserin yakın ilgili olduğu ve obezitenin kanser riskini sigara kullanımından dahi daha fazla etkilediği düşünülmektedir. Uzmanların görüşleri; obezitenin tek başına kansere yol açmayacağı ancak vücutta meydana getirdiği değişikliklerin kanser türlerinin risk faktörlerini arttırdığı yönündedir.

Obezite Kanser Riskini Nasıl Arttırıyor? 

Obezite ve kanser arasındaki bağlantıyı ortaya çıkarmak üzere yapılan klinik araştırmalar sonucunda bu iki ölümcül hastalığın yollarının birçok noktada kesiştiği tespit edilmiştir. Elde edilen veriler doğrultusunda;

  • Obezite hastalığına yakalanan kişilerde kronik olarak düşük seviyeli iltihap görülmektedir. Fazla kilo nedeniyle kronikleşen iltihapların ise DNA hasarına neden olduğu kabul edilmektedir. Aşırı kilolu kişilerin vücutlarında sürekli iltihap olması, normal kiloya sahip kişilere göre kansere yakalanma ihtimallerinin daha yüksek olduğunu ortaya koymaktadır.
  • Vücutta biriken fazla yağ dokusunun (adipoz doku) östrojen salgısını arttırdığı ve bu salgının fazlalaşması sonucu yumurtalık, göğüs, endometriyal ve diğer kanser türlerine yakalanma riskinin fazlalaşmasına yol açtığı bilinmektedir.
  • Obezite hastalarının kanlarında insülin ve insülin benzeri büyüme faktörü (IGF-1) oranları yüksektir. İnsülin direnci olarak da bilinen bu durum tümör gelişimlerini arttırmaktadır.
  • Yağ hücreleri, hücre büyümesini tetikleyen ya da engelleyen “adipokin” adı verilen hormonları üretirler. Kilolu kişilerde leptin hormonunun oranı yüksektir ve hücre gelişimini destekler. Leptinin fazla olmasına rağmen yangıyı azaltıcı özelliğe sahip “adiponektin” hormonunun kilolu kişilerde az olması; bu iki hormon arasındaki oranın tümör gelişimini tetiklediğini ortaya koymaktadır.
  • Yağ hücrelerinin hücre büyüme düzenleyicileri üzerinden doğrudan etkili olduğu bilinmektedir.

Obezitenin Kanser Türleriyle Olan İlişkisi

Obezite, tüm metabolizmayı etkileyen ve farklı kanser türlerini tetiklediği bilinen kronik bir hastalıktır. Kanser ve obezite arasındaki bağlantının ortaya çıkarılması adına gerçekleştirilen klinik çalışmalar sonucunda; obezitenin çeşitli kanser türleri ile yakından ilişkili olduğu sonuçlarına varılmıştır. 

Obezite ve Meme Kanseri İlişkisi 

Obezite ve meme kanseri arasındaki bağlantıyı kuvvetlendiren temel husus fazla yağların karın ve kalça bölgesinde toplanmasıdır.

Karın ve kalça bölgesinde yağların toplanması ise kadınların menopoz dönemi sonrası sıklıkla yaşadıkları bir problemdir. Yapılan araştırmalar sonucunda fazla kilolu olan kadınların özellikle menopoz dönemi sonrasında meme kanserine yakalanma risklerinin arttığını ortaya koymaktadır.

Menopoz döneminde vücudun hormon dengesinin bozulması sonucu oluşan etkilerin fazla kilo faktörüyle bir araya gelmesi meme kanserine yakalanma olasılığını %20 dolaylarında arttırmaktadır.

Aşırı kiloya bağlı olarak göğüslerde oluşan tümörlerin fark edilmesinin zorlaşması ise doktora gidilmesini engelleyen risk faktörleri arasında gösterilmektedir.

Obezite ve Endometriyal Kanseri İlişkisi

Obezite hastası olan kadınlarda yağ dokusunun fazladan ürettiği östrojen hormonunun ve kanlarındaki insülin oranının artmasının rahim kanseri riskini arttırdığı düşünülmektedir.

Obezite ve rahim kanseri arasında spesifik bir bağlantı kurulamasa da; az önce belirttiğimiz risk faktörlerinin bu kanseri tetiklediği ve rahim kanseri riskinin erken yaşlarda kilo almaya başlayan kadınlarda daha yüksek olduğu kabul edilmektedir.

Obezite ve Kolon Kanseri İlişkisi

Fazla kilolu kişilerin kolon kanserine yakalanma riskleri, normal kiloya sahip kişilere göre %30  daha fazladır. Özellikle fazla kilosu olan erkeklerde bu oran daha da artmaktadır.

Kadınlarda meme ve rahim kanserine yakalanma riskini arttıran fazla östrojen salgısının, kolon kanseri üzerinde engelleyici özellikte olduğu düşünülmektedir. Ancak farklı bir açıdan değerlendirildiğinde ise bu kadar iyimser olunamamaktadır.

Kadınlarda obezitenin ve fazla östrojen hormonunun kolon kanserini tetikleme ihtimalinin de olduğu bilinmektedir. Hangi açıdan yaklaşılırsa yaklaşılsın, kolon kanseri ve obezite arasında doğrudan bir bağ bulunduğu sonucuna varılabilir.

Obezite ve Prostat Kanseri İlişkisi

İlerleyen yaşla birlikte erkeklerin prostat kanserine yakalanma risklerinin arttığı bilinse de bu kansere yol açan temel nedenler henüz belirsizliğini korumaktadır.  

Genetik yatkınlığın, hormon değişimlerinin, yaşlanmanın, hayat tarzının ve fazla kilonun prostat kanserine yol açtığı kabul edilmektedir. Erkeklerin karın ve kalça kısmında toplanan fazla yağların prostat kanserine yakalanma riskini arttırdığı düşünülmektedir.

Obezite ve Böbrek Kanseri

Böbrek kanseri ve obezite arasında doğrudan bir bağ bulunmaktadır. Kişinin kilosu fazlalaştıkça böbrek kanserine yakalanma riskinin arttığı tespit edilmiştir.

Kadınlar için bu oran daha radikal şekilde yükselse de, obezite hastası olan erkekler için de böbrek kanserine yakalanma ihtimalinin arttığı bilinmektedir. Fazla kilolu kişilerin böbrek kanseri olma ihtimallerinin, normal kilolu kişilere göre iki kat fazla olduğu kabul edilmektedir.

Obezite ve Karaciğer Kanseri 

Fazla kilolu kişilerin özellikle fazla kilolu erkeklerin karaciğer kanserine yakalanma riskinin, normal kilolu kişilere kıyasla iki kat fazla olduğu bilinmektedir.

Obezite ve Pankreas Kanseri

Fazla kilolu bireylerin pankreas kanserine yakalanma risklerinin normal kilolu kişilere göre 1,5 kat fazla olduğu kabul edilmektedir.

Obezite ve Yumurtalık Kanseri

Fazla kilolu kadınlarda yumurtalık kanserine yakalanma riskinin normal kilolu kadınlara göre fazla olduğu tespit edilmiştir. Ancak risk oranı diğer kanser türlerindeki kadar fazla değildir.

Vücut kitle indeksindeki 5 puanlık artış sonunda bu kanser türünün menopoz hormon tedavisi görmeyen kadınlarda görülme ihtimalinin %10 fazlalaştığı sonuçlarına varılmıştır.

Kanser Riski Nasıl Azaltılabilir?

Obeziteden kaynaklı kanser oluşumu riskinin minimum seviyeye indirilmesi için öncelikle sağlıklı bir şekilde kilo verilmesi gerekmektedir.

Obezite hastalarının kilo vermesi sonucu kanser riskinin azalacağına dair henüz net veriler elde edilmese de, vücuttaki yağ miktarının fazlalığının farklı kanser türlerini tetiklediği bilinmektedir.

Kanserden korunmak ve obezitenin neden olduğu sağlık sorunlarının neden olduğu risklerin azaltılması için bireylerin kilo kontrolüne dikkat etmeleri gerekmektedir.

Vücut kitle indeksi değerlerini 20-24,9 arasında yani ideal ölçülerde tutarlarsa obezitenin neden olabileceği sağlık problemleri risklerini en başından engelleyebilirler.

Kişi hali hazırda obezite hastası ise ve tüm çabalarına rağmen kilo veremiyorsa obezite cerrahisi ameliyatlarına başvurabilir. Ameliyat sonrası hayat tarzını, beslenme alışkanlıklarını tamamen değiştirerek daha sağlıklı bir yaşama başlayabilir.

Obeziteden ve kanserden korunmak için;

  • Fazla yağlı besinler, kızartılmış yiyecekler ve fast food ürünlerden uzak durulmalıdır.
  • Sigara ve alkol kullanımı bırakılmalıdır.
  • Beslenme programına mümkün olduğunca lifli gıdalar alınmalı ve şekerli yiyeceklerden uzak durulmalıdır.
  • Doymuş yağ tüketimi azaltılmalı, doymamış yağlar tercih edilmelidir.
  • Protein ağırlıklı beslenilmeli; beslenme programı sebze ve meyvelerle çeşitlendirilmelidir.

Beslenme düzeni değiştirildikten sonra düzenli egzersiz yapılarak kişiler hem obeziteden hem de obezite kaynaklı kanser oluşumu risklerinden korunabilirler.

Obezite ve Kanser
5 Kullanıcılar (2 Oy)
Değerlendirme

(2 Oy)

Değerlendirmede bulunun.

Yorum Yaz

Tüm Yorumlar

Eposta adresiniz yayınlanmayacaktır ve bilgileriniz 3. kişilerle paylaşılmayacaktır. * Yıldızlı alanların doldurulması zorunludur. *

Obezite ve Kanser | IngilizceTurkce.Gen.Tr